BAMYA (Hibiscus esculentus)

Türkiye’de yetistigi yerler: Memleketimizde sebze olarak hemen her yerde yetistirilmektedir.

Mutedil iklimlerde yillik, sicak iklimlerde ise, bir kaç defa yetistirilebilen, boyu 1-2 metreye kadar uzayan, yapraklari asma yapragina benzeyen, meyvesi bes bölmeli, tohumlari yuvarlak ve yesilimtrak gri renkte bir sebze.

Akdeniz çevresi, en müsait ve önemli yetisme bölgesidir. Türkiye’nin Erzurum, Kars gibi soguk ve yüksek yerleri hariç, hemen hemen her yerinde yetistirilebilmektedir. En çok Akdeniz ve Ege bölgesindeki ovalar ile Amasya’da ziraati yapilir. Memleketimizde, Sultani, Amasya ve Balikesir bamya çesitleri taninmistir.

Tohum ile üretilir. Soguk ve don tehlikesi geçtikten sonra, ilkbaharda tarlalara ve bahçelerdeki önceden hazirlanan yerlere dikilir. Hafif (kumlu-tinli) topraklari sever. Bamya tarlasi iyice sürülerek hazirlanir. Gübrelenir ve tirmikla düzeltilir. Sira usulü ile ekilirse, siralar arasi 80 cm olmali, iki bamya arasinda ise 30-40 cm aralik birakilmalidir.

Bahçelerde, birer metre genisliginde masuralar hazirlanir. Bunlarin, iki yan tarafina 15-20’ser cm araliklarla bamya tohumlari ekilir. Tohumlar derine düsecek olursa çimlenemez. Duruma göre, haftada bir veya iki defa sulanir. 15-20 cm kadar boylandiklari zaman ikinci, bunu müteakiben 15-20 gün sonra da üçüncü bir çapalama yapilir.

Hasada, bamya meyveleri tabii büyüklüklerinin yarisi kadar olunca baslanir.

Kullanildigi yerler: Faydali bir sebzedir. Yas veya kuru olarak sarf edilir. Konserveleri de yapilir. Meyveleri müsilajlidir.